Renesans - praca klasowa

 

RENESANS – PRACA KLASOWA Z KULTURY I LITERATURY

ZAGADNIENIA

• Nazwa i ramy czasowe epoki.
• Dlaczego renesans jest epoką odkryć?
• Kluczowe różnice w postrzeganiu świata miedzy renesansem a średniowieczem.
• Jaka jest zależność między renesansem a antykiem? Ad fontes.
• Pojęcia: antropocentryzm, indywidualizm, tolerancja, racjonalizm.
• Jan Kochanowski jako renesansowy humanista
• Pieśni Kochanowskiego i ich problematyka –  Serce roście…; Chcemy sobie być radzi…; Pieśń o spustoszeniu Podola; Wy, którzy pospolitą rzeczą władacie… (filozofia – stoicyzm + epikureizm, cnota, humanistyczny ideał człowieka, obraz Boga, pojęcia: pieśń, horacjanizm, motyw Fortuny)
• Fraszki Kochanowskiego – Na dom w Czarnolesie, O żywocie ludzkim, Curriculum vitae (fraszka –  gatunek, tematyka)
• Treny Kochanowskiego jako cykl, kryzys światopoglądowy, istota człowieczeństwa, godność, cierpienie, śmierć i oswajanie się z nią,  tren jako gatunek, znajomość trenów: IX, X, XI, XIX
• Dramat szekspirowski a dramat antyczny – na podstawie Makbeta i Antygony
• Charakterystyka Makbeta – psychologizm postaci, bohater dynamiczny, zbrodniarz czy bohater, postać tragiczna
• Charakterystyka Lady Makbet – demoniczna femme fatale, niestereotypowy wizerunek kobiety, psychologizm postaci, bohaterka dynamiczna
• Motywy: „krwi i korony”, snu, krwi, władzy, ambicji, zła tkwiącego w człowieku (wiedźmy)

 

ŚREDNIOWIECZE - ZAGADNIENIA DO POWTÓRZENIA PRZED SPRAWDZIANEM

CO NALEŻY POWTÓRZYĆ?

Nazwa i ramy czasowe epoki

Pojęcia: średniowieczny uniwersalizm, teocentryzm

Filozofia: św. Tomasz z Akwinu, św. Franciszek, św. Augustyn – podstawowe założenia

Bogurodzica (pieśń religijna, zabytek języka polskiego – archaizmy, motyw deesis, obraz Matki Boskiej)

Lament świętokrzyski (plankt = lament, obraz Matki Boskiej, motyw Stabat Mater Dolorosa, incipit, apokryf)

Wzorce osobowe – średniowieczna pareneza:

1.       WŁADCA I RYCERZ: Pieśń o Rolandzie (główny wątek: bitwa Franków z oddziałami Saracenów, śmierć Rolanda – ars bene moriendi; Ganelon zdrajca – antywzór średniowiecznego rycerza na przykładzie Rolanda i wzór średniowiecznego władcy na przykładzie Karola Wielkiego)

2.       WŁADCA: Kronika polska (Bolesław Chrobry jako wzór średniowiecznego władcy)

3.       ŚWIĘTY: Legenda o św. Aleksym  (średniowieczny wzór świętego ascety, legenda, asceza)

4.       ŚWIĘTY: Kwiatki św. Franciszka (średniowieczny wzór świętego afirmującego świat, różnice w świętości Franciszka i Aleksego)

Rozmowa Mistrza Polikarpa ze Śmiercią – średniowieczna alegoria śmierci, motyw danse macabre i memento mori, pojęcie eschatologia)

Boska Komedia (obraz wejścia do Piekła, obraz Piekła na podstawie fragm. Pieśni IV,  pojęcie: dantejskie sceny)

Antyk - zagadnienia

  

Zagadnienia do utrwalenia:

1. Ramy czasowe starożytności
2. Filozofia – Sokrates, Platon, Arystoteles, stoicyzm, epikureizm
3. Liryka rzymska – Horacy (utwory omawiane na lekcji – treść i problematyka)
4. Znajomość treści i problematyki wybranych mitów (patrz à lista lektur)
5. „Iliada” – znajomość głównych wątków i bohaterów wojny trojańskiej, motyw pojedynku Hektora i Achillesa, motyw relacji ojciec-syn
6. „Odyseja” – topos homo viator oraz umiejętność odczytania archetypicznych przygód Odyseusza
7. Dramat antyczny na przykładzie „Antygony” – klasyczna budowa i charakterystyczne elementy, tj.: hybris, fatum, hamartia, ironia tragiczna, konflikt tragiczny, katharisis
8. Charakterystyka Antygony, Kreona, Hajmona
9. Problemy: konfliktu władzy i praw boskich, niezależności dumy kobiecej, pychy władcy tyrana
10. Znajomość pojęć: starożytność, antyk, archetyp, stoicyzm, epikureizm, platonizm, arystotelizm, patos, mit, epos, heroizm, altruizm, topos, porównanie homeryckie, epitet stały, poezja tyrtejska, personifikacja, animizacja

ZAGADNIENIA DO PRACY KLASOWEJ Z BIBLII

 

 

BIBLIA – ZAGADNIENIA DO POWTÓRZENIA PRZED PRACĄ KLASOWĄ

 

1.                   Akt komunikacji oraz związane z nim funkcje języka.

2.                   BIBLIA – znaczenie pojęcia oraz czas powstawania.

3.                   Języki Bliblii

4.                   Przekłady Biblii: Septuaginta, Wulgata, Biblia Jakuba Wujka, Biblia Tysiąclecia (Na jakie języki zostały zrobione przekłady?)

5.                   Podział Biblii na księgi zgodnie ze schematem przedstawionym w podręczniku. Należy umieć przyporządkować każdy omawiany na lekcji utwór do jednego rodzaju ksiąg.

6.                   Pojęcia: kanon i apokryf, alegoria i symbol,

7.                   Historia Abrahama – problemy: relacji ojciec – syn, Bóg – człowiek, uległość czy heroizm, cierpienie i próba

8.                   Księga Hioba – chrześcijańska teodycea, historia Hioba (główne fakty), problemy: niezawinionego cierpienia, próby, wierności, relacji Bóg – człowiek

9.                   Księga Eklezjasty  - motyw vanitas, główne założenia proroka Koheleta (na podstawie fragmentu w książce), problem ludzkiego losu i sensu życia

10.               Pieśń nad Pieśniami – zmysłowy obraz miłości, opis relacji Oblubieniec – Oblubienica, alegoryczny sens PnP

11.               Psalmy – znajomość Psalmu 13 i 47; rodzaje psalmów, opis relacji Bóg – człowiek, obraz człowieka i Boga            

12.               Apokalipsa św. Jana –  streszczenie widzenia św. Jana (tekst w podręczniku Trąba 5 - pierwsze „Biada”, apokaliptyczne obrazownie, czterej jeźdźcy apokalipsy

13.               Styl biblijny – cechy

15.               Biblizmy – frazeologizmy biblijne

1.                   ZAKAZANY OWOC

2.                   LISTEK FIGOWY

3.                   PLAGI EGIPSKIE

4.                   TRĄBA JERYCHOŃSKA

5.                   SYN MARNOTRAWNY

6.                   HIOBOWA WIEŚĆ

7.                   SÓL ZIEMI

8.                   ZMIENIĆ SIĘ W SŁUP SOLI

9.                   WDOWI GROSZ

10.                BUDOWAĆ DOM NA PIASKU

11.                KTO MIECZEM WOJUJE, OD MIECZA GINIE

12.                KTO JEST BEZ GRZECHU, NIECH RZUCI KAMIENIEM

13.                POZNAĆ DRZEWO PO OWOCACH

14.                STRÓJ ADAMOWY

15.                RZUCAĆ SŁOWA NA WIATR

16.                CHODZIĆ OD ANNASZA DO KAJFASZA

 

 

TERMINARZ TEKSTÓW LITERACKICH POZNAWANYCH W CAŁOŚCI W KLASIE PIERWSZEJ TECHNIKUM

 

 

tytuł i autor	orientacyjny termin testu ze znajomości treści*
Wybrane mity greckie z: Jan Parandowski, Mitologia: 1.       Narodziny świata (genealogia bogów + mit o Prometeuszu) 2.       Królestwo piekieł (mit o Orfeuszu i Eurydyce) 3.       Demeter (mit o Demeter i Korze) 4.       Bohaterowie: Herakles 5.       Legendy tebańskie (mit o rodzie Edypa) 6.       Legendy korynckie (mit o Syzyfie) 7.       Legendy kreteńskie (mit o Dedalu i Ikarze)	02-10-2023
Sofokles, Antygona	16-10-2023
Jan Kochanowski, Odprawa posłów greckich	08-01-2024
William Szekspir, Makbet	26-01-2024
William Szekspir, Romeo i Julia	12-02-2024
Molier, Skąpiec	04-03-2019

 

 

 

 

 

*Są to terminy planowane. Omawianie lektury może rozpocząć się z opóźnieniem w zależności od Organizacji Roku Szkolnego w naszej szkole. Ostateczny termin testu z treści jest ustalony i zakomunikowany całej klasie z wyprzedzeniem dwóch tygodni.